EUA’nın piyasadaki işlevi
EU ETS kapsamındaki işletmeler, doğrulanmış yıllık emisyonlarına karşılık yeterli sayıda tahsisatı teslim etmekle yükümlüdür. EUA bu uyum yükümlülüğünde kullanılan temel piyasa birimidir.
EUA fiyatı neyi gösterir?
EUA fiyatı, AB karbon piyasasında bir tahsisatın işlem değerini ifade eder. Tesisin alım bütçesi, piyasadan karşılanacak tahsisat miktarı ve satın alma fiyatı üzerinden hesaplanır.
EUA ile karbon kredisi farkı
EUA, AB ETS kapsamında kullanılan tahsisat birimidir. Karbon kredileri ise proje veya program temelli azaltım ve uzaklaştırma faaliyetlerinden doğabilir. Birimlerin oluşumu ve kullanım koşulları farklıdır.
Bir ton CO₂e ne anlama gelir?
CO₂e, farklı sera gazlarının iklim etkisini ortak bir ölçüye çeviren karbondioksit eş değerini ifade eder. EUA’nın bir ton CO₂e ile ilişkisi, uyum hesabında bir tahsisatın temsil ettiği miktarı belirtir.
EUA alımı, AB ETS’de kullanılan bir tahsisatın edinilmesidir. Proje kredileri ise azaltım veya uzaklaştırma faaliyetlerinin belgelendirilmesiyle oluşur. Kullanım amacı ve kabul koşulları ilgili sistemin kurallarında tanımlanır.
EUA fiyatı değerlendirilirken hangi bilgiler gerekir?
- Kaynak: İşlemi veya fiyatı yayımlayan borsa ya da kurum.
- Fiyat türü: Açık artırma fiyatı, spot fiyat veya belirli bir vadeli sözleşmenin fiyatı.
- Zaman: İşlem tarihi, saati ve verinin yayımlanma zamanı.
- Ölçü: Para birimi ve fiyatın ifade edildiği birim.
Basit miktar örneği
Örnek bir işletmenin 10.000 ton CO₂e emisyonu ve kullanabileceği 7.000 birim tahsisatı olsun. Bu iki girdiyle net tahsisat ihtiyacı 3.000 birimdir. Alım bütçesi, bu miktarın seçilen birim fiyatla çarpılmasıyla hesaplanır.
Bu miktar örneği, net ihtiyacın belirlenmesinden alım bütçesine geçişi gösterir. Farklı fiyat senaryoları tahsisat ve maliyet rehberindeki tabloda yer alır.